В данном обзоре рассматриваются научные вопросы, касающиеся идентификации экономических и правовых рисков, представляющих собой негативный фактор в контексте развития цифровой экономики в Казахстане. Проведенный научно-исследовательский анализ показал, что цифровизация экономики является безграничной средой для новых возможностей, вносит значительные изменения в способы взаимодействия бизнеса, государства и общества, создавая новые модели экономики B2G, G2B, B2B, G2C и B2C. Анализ публикаций показал, что тематика об экономических и правовых рисках является неисследованной. Текущим исследованием были определены наиболее явные экономические риски цифровизации экономики Казахстана, которые включают неравномерное распределение выгод между цифровыми и нецифровыми секторами экономики и регионами, угрозы кибербезопасности, недостаток квалифицированных кадров. Кроме того, определен круг правовых рисков. К ним относятся, отсутствие индивидуальных договоров с поставщиками услуг по обеспечению защиты данных, отсутствие правового регулирования объектов цифровых прав, отсутствие юридической ясности и определенности, несоответствие национального права международным стандартам. На основании изложенного, реализация исследования по проекту AP19676064 «Цифровые права в Республике Казахстан: разработка правовых механизмов расширения содержания правосубъектности в эпоху цифровой трансформации (в плоскости частноправовых отношений)» является актуальным, чтобы обеспечить устойчивое и сбалансированное развитие цифровой экономики, минимизируя потенциальные негативы.

https://doi.org/10.48081/UTCI9917

2024

Выпуск 3

Проектные группы используют бюджет на случай непредвиденных обстоятельств (Contingency budget - CB), чтобы управлять рисками непредвиденного перерасхода средств при контроле проектами, которые часто всречаются в процессе управления проектами из различных отраслей. В данном исследовании предлагается детерминированный подход, основанный на искусственном интеллекте (Artificial intelligence – AI), для оценки CB. Модель, основанная на кластеризации Density-based spatial clustering of applications with noise (DBSCAN), объединяет метод ожидаемой денежной стоимости и биномиального распределения, интегрируясь с динамическими и адаптированными структурами, необходимыми для гибкого контроля проектами. Модель была протестирована, используя 20 реестров рисков, каждый из которых содержит 25 случайно сгенерированных рисков с разными уровнями вероятностей и последствий. Используя аналитические модели, были сравнены оценки модели с результатами, полученными с помощью традиционного метода ожидаемой денежной стоимости. Предлагаемая модель не только показывает более точные оценки CB, но и является более простой в использовании, чем симуляция Монте-Карло (Monte Carlo simulation - MCS), что делает ее особенно подходящей для контроля проектов, где гибкость и эффективность имеют первостепенное значение.

https://doi.org/10.48081/FJFA1622

2024

Выпуск 3

В современных условиях глобализации и технологического прогресса интеграция образовательных и индустриальных инициатив становится все более актуальной. Связь между образовательными учреждениями и промышленными предприятиями играет ключевую роль в подготовке квалифицированных специалистов и стимулировании инноваций. Введение новых форматов сотрудничества между вузами и индустриальными партнерами способствует развитию экономик и повышению конкурентоспособности регионов. Для анализа лучших практик интеграции образовательных и индустриальных инициатив использовались методы систематического обзора литературы, кейс-стади и экспертных интервью. Исследование охватило различные отрасли промышленности и образовательные учреждения, а также рассмотрело международные примеры успешного сотрудничества. Сбор данных проводился путем анализа научных публикаций, отчетов и статистических данных, а также проведения опросов и интервью с ключевыми участниками интеграционных проектов. Целью исследования является разработка механизма взаимодействия субъектов образования с промышленными предприятиями. Создание гибких и адаптивных моделей взаимодействия между университетами и промышленными предприятиями, поддержанных государственными инициативами, позволит значительно повысить качество подготовки специалистов и удовлетворить потребности рынка труда. Вследствие этого, ожидаемым результатом исследования является разработка и апробация новой модели взаимодействия образовательных учреждений с промышленными предприятиями, основанной на лучших мировых практиках и адаптированной к отечественным условиям.

https://doi.org/10.48081/EKMT7748

2024

Выпуск 3

Дене шынықтыру және спорт саласындағы инновациялық даму дене шынықтыру және спорт саласы субъектілерінің қызметінде басым бағыт болуға тиіс. Бұл бағыт жоғары деңгейдегі спорттағы жетістіктерге әсер етіп қана қоймай, ең алдымен спорт объектілерінің, дене шынықтыру және спорт саласының халыққа спорттық-дене шынықтыру қызметтерін көрсету жөніндегі барлық инфрақұрылымының тиімділігін арттыруға мүмкіндік беретін барлық прогрессивті технологияларды қамтуы тиіс. Біз, мысалы, қарапайым спорт алаңдары мен нысандарға қол жеткізу туралы ғана емес, сонымен қатар олардың аумағында ел азаматтарының барлық қалауын қанағаттандыра алатын алаңдары мен тренажерлары, диагностикалық орталықтары мен зертханалары бар заманауи инфрақұрылым құру туралы айтып отырмыз. Біздің елімізде дене шынықтыру мен спортты (ДШжС) дамыту ерекше маңызға ие. Бұл маңыздылық олардың қазақстандықтардың өмір сүру сапасын анықтайтындығымен және қоғамның әлеуметтік-экономикалық дамуының жаңа әлеуметтік ресурсы ретінде қызмет ететіндігімен анықталады. Бұл үшін ДШжС саласын дамыту бойынша өлшенген және тиімді мемлекеттік саясат қажет. Осы саясатты іске асырудың қолданыстағы тетігі, осы саланы дамытудың негізгі міндеттерін шешсе де, түзетуді қажет етеді, әсіресе халық арасында дене шынықтыру мен спорттың жаппай және тұрақты сабақтарын жандандыру бойынша ұсыныстар берілді. Бұл мақалада мәдениет және спорт саласындағы мемлекеттік саясатты жетілдіру бойынша зерттеу ұсынылған, Қазақстандық индустрияны дамыту үшін мемлекеттік инвестицияларды ұлғайтуға басты назар аударылуы тиіс ұйымдастырушылық тетік ұсынылуы мүмкін бағыттары келтірілген.

https://doi.org/10.48081/VALE7677

2024

Выпуск 3

В данной статье описывается процесс работы специальной экономической зоны Павлодарской области то, как она взаимодействует со всеми предприятиями, которые находятся на данной территории. Специальные экономические зоны как в теории, так и на практике с управленческой точки зрения представляют собой сложные организационно-управленческие структуры. Организационные структуры управления являются наиболее консервативными элементами системы управления, так как их изменение всегда затрагивает интересы целых коллективов, и существуют определенные требования сохранения устойчивости системы.

https://doi.org/10.48081/VMPV7863

2024

Выпуск 3

The article examines the current trends in the development of international integration processes. The key point in the development of the global economy is the growth of interdependence and the intensification of fierce competition among participants in the global economic system. The last decades of the existence of the European Union, which have passed since its last large-scale expansion, allow us to conclude that since 2004 the era of rapid development and unprecedented successes of European integration has ended, and a new era of its development has begun. Therefore, it seems appropriate to study the processes of market transformation, integration priorities and the results of integration adaptation of the economies of the countries of Central and Eastern Europe, for which aspirations and hopes for entering the mainstream of modern civilization are associated with the European Union. The purpose of the study is to study the issues of European integration, taking into account an analytical assessment of the economic transformations taking place in the EU countries during the pandemic period. In this regard, the authors of the article explore the economic development of Poland, which is the sixth largest in the European Union.

https://doi.org/10.48081/BBVJ1299

2024

Выпуск 3

In modern terms, the labour market is a complex socio-economic process that develops within the framework of social reproduction of labour potential. This mechanism creates a link between workers acting simultaneously in the roles of consumers and suppliers of labour resources. In today's highly dynamic and innovation-oriented economy, there is a need for new forms of labour activity. These forms provide for flexibility, efficiency and constant renewal in the content, structure and types of labour, contributing to the improvement of the quality of human capital and the realisation of the intellectual and creative potential of the population. Innovative economic models supporting these trends have already attracted the attention of many countries striving for post-industrial development. The development of the labour market is determined both by the impact of market forces and government policies aimed at stimulating labour activity and innovation in employment. Additionally, the labour market is undergoing transformations due to globalisation, technological progress and changes in the demographic structure of the population. This requires the adaptation of employment policies and the development of new economic mechanisms to regulate labour relations, taking into account changing skill requirements, the increasing importance of continuous learning and the need to support the balance between labour market flexibility and social protection of workers.

https://doi.org/10.48081/MZJI5967

2024

Выпуск 3

Қазақстан экономикасының іргетастарының бірі саналатын шағын және орта кәсіпкерлік (ШОК) елдің тұрақты даму мақсаттарына қол жеткізуде шешуші рөл атқарады. ШОК субъектілері жұмыспен қамтуды арттыру, инновациялар мен бәсекеге қабілеттілікті нығайту сияқты факторлармен экономикалық экожүйені байытады. ШОК субъектілерінің Қазақстан экономикасына қосқан үлесі айтарлықтай өсуде. 2022 жылы ЖӨӨ-дегі шағын және орта кәсіпкерліктің жалпы қосылған құнының үлесі 33,5%-ды құрайды. Алайда бұл кәсіпорындардың қаржыға қол жеткізудегі қиындықтары олардың толық әлеуетін жүзеге асыруға кедергі келтіруі мүмкін. Осы тұрғыда ШОК субъектілерін қаржыландыру қажеттіліктері, әсіресе ШОК несиелері олардың экономикалық өсуді қолдау әлеуеті тұрғысынан да, қаржылық қолжетімділік тұрғысынан да маңызды мәселеге айналды. Мақалада Қазақстандағы ШОК несиелерінің ағымдағы жағдайы, қаржыландыру үлгілері, нормативтік база және болашақ перспективалар сияқты негізгі мәселелер талданды. Зерттеу барысында салыстырмалы және динамикалық талдаудың жалпы ғылыми әдістері, Қазақстан экономикасына несиелік инвестицияларды кешенді бағалау және т.б. қолданылды. Зерттеудің ақпараттық базасын Қазақстан Республикасы Ұлттық Статистика Бюросының және Ұлттық Банктің ресми статистикалық деректеріқұрайды. Бұл зерттеу Қазақстанның экономикалық өсімін қолдайтын осы маңызды секторды нығайтуға үлес қосуға бағытталған.

https://doi.org/10.48081/VWBU6257

2024

Выпуск 3

The article aims to assess the regulatory burden small and medium-sized businesses face in the republic's regions from the company's opening to its closure. The primary method is an analysis of the results of the sociological survey conducted within the framework of a research project sponsored by the Ministry of Science and Higher Education of the Republic of Kazakhstan. The authors conducted the sociological survey through questionnaires combined with in-depth interviews, ensuring a comprehensive understanding of the issues. As a result, the authors found that an overwhelming number (85%) of business leaders consider Kazakhstan attractive for business and investment. The authors assessed four key indicators to understand the high barriers to doing business. Companies' surveys showed that business registration is quite accessible. However, expert interviews confirmed that they experienced the most significant difficulties with staff recruitment. The authors analyzed the access to infrastructure (electricity, water, land, and logistics) separately, which entrepreneurs assessed at an average level. Also, the authors identified the problem of accessing bank capital for business and the need to reduce the tax burden for new companies and startups. In addition, the authors tried to evaluate the financial aspects of doing business in Kazakhstan and the impact of digitalization on business development. Thus, research attempted to identify the main problems and barriers to evaluating the ease of doing business in Kazakhstan's regions. We concluded that the business environment in the country is “far from perfect,” and the authorities have a lot of work to do to improve it.

https://doi.org/10.48081/AWJY8721

2024

Выпуск 3

В данной статье представлен обзор разведения поголовья крупного рогатого скота в Северном Казахстане и его регионах. Настоящий обзор по поголовью крупного рогатого скота подготовлен в рамках грантового проекта «Разработка стандартизированной финансовой модели бизнес-процессов для скотоводства в условиях Северного Казахстана». При подготовке обзора авторы использовали материалы государственной статистики, а также научные статьи. Целью настоящей статьи является выявить сложившиеся тенденции в изменении поголовья крупного рогатого скота, распределение его по предприятиям (хозяйствующим субъектам) и продуктивности в Северном Казахстане и его регионах. Выявлены сложившиеся тенденции в изменении динамики поголовья скота за период 2013 – 2023 годы. Сформулированы обоснованные толкования сложившейся ситуации в динамике поголовье крупного рогатого скота в Северном Казахстане. В статье представлен анализ распределения КРС по типам предприятий, на основе которого сделаны предложения по изменению структуры, способные привести к повышению эффективности этой подотрасли скотоводства. В обзоре также представлен анализ по направлениям продуктивности КРС. На основе выполненного анализа авторами в статье представлены предложения, способные привести к развитию отрасли животноводства (КРС), повышению ее эффективности.

https://doi.org/10.48081/ZKSB4978

2024

Выпуск 3