Бұл мақалада Қазақстан Республикасы Ұлттық қорының активтерінің динамикалық талдауы, түсімдері және кіріс портфелінің динамикасының талдауы ұсынылған. Қазақстан Республикасы Ұлттық қоры активтерiнiң жай-күйiн, динамикасын және құрылымын талдау барысында, ҚР Ұлттық қорының активтері абсолюттік, салыстырмалы және тұрақты түрде төмендеп келе жатқанын, ҚР Ұлттық қорының қаражатын алу транферттер және ҚР ұлттық компанияларына облигациялық қарыз түрінде ұлғайғанын көрсетті. Сонымен қатар, ҚРҰҚ түсімдерінің көлемі мұнай өндіру көлемінің қысқаруына және мұнайдың әлемдік бағалары деңгейінің төмендеуіне байланысты төмендеді. ҚР Ұлттық қорының ресурстарын басқару тиімділігін талдау, активтер кірістілігінің жыл сайынғы төмендеуін көрсетеді. Бұл мақалада Қазақстан Республикасы Ұлттық қорының активтерін тиімді басқару мәселелері жүйеленген. Құрылымдық және институционалдық проблемалардың болуына қарамастан, бүгінгі таңда Қазақстанда айтарлықтай фискалдық буфер бар. Активтердің жай-күйі , кірістілік пайызының оннан бір бөлігін жоғалтумен, оларды басқару сапасының шамалы нашарлауы жүздеген миллион доллар алынбаған пайдаға немесе инвестициялық шығынға айналады. Ұзақ мерзімді кезеңде мұнай бағасы төмен болған жағдайда, Ұлттық қорды бұрынғы көлемде пайдалануды сақтау, активтерді одан әрі қысқартуға әкеп соғады, осыған байланысты белгіленген мәселелрді шешу талап етіледі.

https://doi.org/10.48081/YRZH3401

2022

Выпуск 2

The most important purpose of regional policy on the modern stage is rational territorial division of labor between regions and economic cooperation. One of the main problems of the territorial development – overcoming the difference in level of living of population of separate regions. State programs of the economic development of remote regions have big importance for execution of this task taking into consideration their economic level and peculiarities. In the market conditions territorial policy in republic will be oriented on maximum account of the local specific peculiarities. It is foreseen the significant extension of functions of the local management body in the choice of priorities, rates and proportions. The study of territorial differentiation of rural social development can be connected with development of the system approach in the research of territorial difference of the rural social development. First of all, attempt of the system approach was undertaken to describe the compared territorial objects themselves. It was based on widespread first amongst geographists, but then economists and sociologists ideas about wholeness and unique of territorial objects.

https://doi.org/10.48081/UYAD1064

2022

Выпуск 2

The article examines the social and industrial infrastructure of the village and develops proposals for the development of the process of investing in social infrastructure and protecting the rural population. A natural and effective form of management in the agricultural sector is farming. At the present stage, there is a need to ensure balanced economic development based on the correct and flexible definition of the needs of social progress and economic development. Without ensuring this condition, there can be no question of the development of the region. One of the main provisions, the need for which does not require confirmation, is the continuous growth of social infrastructure. When analyzing the agricultural sector of the country and the trends of its functioning, modern organizational factors of the formation and development of the labor potential of the agricultural sector and the economic results of the use of labor resources are revealed. Based on the analysis, the main problems of providing the village with high-quality labor resources, as well as problems of increasing the efficiency of their use, are formulated.

https://doi.org/10.48081/XKZN4914

2022

Выпуск 2

Бұл мақалада Қазақстандағы шағын және орта бизнесті мемлекеттік қолдау шаралары берілген. Мақаланың өзектілігі мынада: әрбір кәсіпкер өз ісін бастауда немесе бұрыннан бар кәсіпкер болса да, қаржылық немесе ұйымдастырушылық сипаттағы қиындықтарды бастан кешіреді. Жаңадан бастаған кәсіпкер алаңдаушылық пен қорқынышты сезінеді, бірақ сонымен бірге ол мүмкіндіктердің үлкен кеңістігін көреді. Бюрократиялық лабиринттерде адаспау және өзіне деген сенімін жоғалтпау немесе жолда көмек таппау үшін кәсіпкер мемлекетке жүгінеді, ол өз кезегінде кеңес береді, ұйымдастырады, оқытады, тіпті алғашқы қаржылық серпін бере алады. Кәсіпкерлікті қолдау үшін мемлекет арнайы бағдарламалар шығарады. Қазақстандағы осындай бағдарламалардың бірі «Бизнестің жол картасы 2025» болып табылады. Бағдарламаның негізгі мақсаты – өңірлерде кәсіпкерлік ортаны дамытуда жаңа жұмыс орындарын сақтау және құру. Қазақстанда мемлекеттік бағдарламаларды іске асыруды мемлекеттік бағдарламалар операторлары жүзеге асырады. Компаниялардың өсуін жеделдету үшін қолдау құралдарының кең спектрін қамтамасыз ету қажет, бұл шағын және орта бизнестің өмірлік цикліне сәйкес дамуын қамтамасыз етеді.

https://doi.org/10.48081/XOYT2207

2022

Выпуск 2

В статье представлено исследование современного состояния экономической системы Павлодарской области. Особое внимание акцентировано на вклад Некоммерческого акционерного общества «Торайгыров университет» в развитие региона по таким актуальным приоритетным направлениям, как: подготовка высококвалифицированных кадров, развитие научной и инновационной деятельности, внедрение новшеств в производство. Основная цель научного исследования выявить резервы экономического и инновационного развития региона и Некоммерческого акционерного общества «Торайгыров университет». Основными задачами научного исследования выступали: оценка динамики основных экономических показателей Павлодарской области, оценка номинальных и реальных тенденций экономического роста региона, сравнительное сопоставление ВРП региона с экономическими показателями зарубежных мезо- и микроэкономических систем, выявление системных проблем в области инновационного развития региона с учетом тенденций высшего образования. Практическая значимость научного исследования – выработка основных направлений развития системы высшего образования региона, с учетом таких факторов, как: реализация государственных стратегических программных документов регионального и национального масштаба, отраслевые особенности формирования «Атласа профессий», отраслевая структура подготовки кадров и приоритетность специальностей их подготовки. Также в рамках результатов исследования представлены точечные механизмы и приоритеты интенсификации развития Некоммерческого акционерного общества «Торайгыров университет».

https://doi.org/10.48081/IZEC6838

2022

Выпуск 1

В статье раскрываются возможности и перспективы специальных режимов налогообложения для субъектов малого бизнеса. Рассмотрены критерии отнесения деятельности предпринимателей к малому бизнесу. Представлена обобщенная информация о видах специальных налоговых режимов (далее СНР), которые предусмотрены Налоговым законодательством Республики Казахстан для малого бизнеса. Отмечены основные характеристики СНР на основе патента и на основе упрощенной декларации. Уточнены виды налогов и регламент их исчисления, оплаты и представления отчетности предпринимателями, работающих на патенте и использующих, упрощенную систему налогообложения. Раскрыта роль налогового регулирования в развитии предпринимательства. Авторы отмечают аспекты использования новых цифровых технологий в налоговых отношениях и коммуникаций предпринимателей с налоговыми органами в Казахстане. Приведено сравнение по разным критериям СНР на основе патента и на основе упрощенной декларации. Материал обобщающий характеристики СНР представлен в динамике, показывающей изменения, продиктованные изменениями налогового законодательства. Проведенный авторами анализ позволил определить особенности видов СНР и преимущества того или иного СНР при использовании предпринимателями разных организационно-правовых форм. Отмечено, чем привлекательны СНР для предпринимателей. Авторами сделан вывод о значении налогового регулирования для развития малого предпринимательства.

https://doi.org/10.48081/FVWQ3312

2022

Выпуск 1

The article focuses on the results of the development of the scientific concept of sustainable development of technological integration in crises. The proposed methodology of sustainable development in risk situations reveals goals and objectives of technological integration, the organizational and managerial procedure for identifying risk situations, and methodological foundations for the formation of risk areas in a dynamic external environment. The distinctive feature of the proposed methodology is the systematization of the classification factors of risk situations, ensuring the possibility of attributing risk events to factors that violate sustainable development. The proposed concept develops basic elements of the neoclassical theory of sustainable development, which allows considering risk events both as threats and as conditions for sustainable development. Within the framework of the practical implementation of the methodology for the sustainable development of technological integration, there is justified transformation of risk areas, which allows minimizing possible losses as much as possible. This makes it necessary to develop a methodological approach, based on quantitative methods for identifying risk situations. The advantage of the quantitative method is the ability to formalize the results of risk situations and assess their impact on the sustainable development of technological integration. The advantages of quantifying a risk situation are: 1) the possibility of quantifying the amount of loss or profit from the action of a risk situation, which may become the object of developing a procedure for managing the sustainable development of technological integration; 2) a high probability of identifying risk factors that require a rapid response; 3) a high degree of influence of various risk factors on the sustainable development of technological integration; 4) the possibility of preparing the basis for the development of rational options for sustainable behavior of participants in technological integration in a risk situation

https://doi.org/10.48081/FSKH9778

2022

Выпуск 1

Turkestan has been a trade center since ancient times, Ordo yntymak. Therefore, the transformation of Turkestan into a regional center is certainly one of the most mobile solutions of the Elbasy. Since this year, the value of the city on the Great Silk Road has been increasing.Turkestan region has a high tourism potential. A particularly priority area of the tourism cluster is a favorable transport infrastructure. The center of the region is the city of Turkestan-the golden nest of historical tourism. At the very beginning of the city, entertainment centers, modern hotels, cultural and historical centers, a drama theater, restaurants, celebration houses, a water park, spot recreation facilities, markets and supermarkets have been completely built for guests and residents of the city. There are places where tourists can provide a full range of quality services. The novelty of the article is that the city of Turkestan, which has long been considered spiritual Astana, is developing in a tourist cluster and receives millions of tourists a year. Tourism is one of the most dynamic sectors of Kazakhstan's economy. Each region of Kazakhstan is a hotbed of a tourism cluster. The region located in the center of Eurasia, which became the Darkhan steppe of the Great Silk Road, a city was built from ancient times, cultural centers were built. Majestic rivers-lakes and massifs of rocks, forests and deserts testified to historical epochs.

https://doi.org/10.48081/ASDN1565

2022

Выпуск 1

Зерттеу тақырыбының өзектілігі қазіргі уақытта агроөнеркәсіптік кешен тақырыбы өте өзекті екендігімен анықталады, өйткені ауыл шаруашылығы кез-келген қоғамның өмірінде маңызды орын алады, өйткені азық-түліктің басым бөлігі тікелей осында шығарылады, олардың болуы адам өмірінің алғашқы шарты болып саналады, басқаша айтқанда агроөнеркәсіптік кешенді (АӨК) қалыптастырудың негізгі мақсаттары қаржылық өзгерістің қазіргі кезеңінде елдер орнықты және тиімді өндірісті қамтамасыз ету, дамыған нарықтарды қалыптастыру болып табылады, Қазақстан халқын азық-түлікпен сенімді қамтамасыз ету, ауыл шаруашылығы кәсіпорындарының табыс деңгейін арттыру, табиғи ресурстарды, әсіресе жерді сақтау мен молықтыруды қамтамасыз ету. Қазақстан Кеңес заманында дәстүрлі түрде агроөнеркәсіптік ел болған. Елдегі тың жерлерді игеру оны Бүкілодақтық еңбек бөлінісіндегі ең ірі астық және ет өндірушілердің біріне айналдырды. Тәуелсіздік жылдарында еліміз агроөнеркәсіптік кешеннің барлық салаларын реформалаудың күрделі жолынан өтті. АӨК салаларының орнықты дамуын қамтамасыз ету, отандық өнімнің ұлттық бәсекелестік артықшылықтарын дамыту мақсатында тұрақты негізде ауыл шаруашылығын дамытудың шетелдік тәжірибесі зерделенеді, оның оң бағыттары Қазақстан Республикасында бейімделуі мүмкін.

https://doi.org/10.48081/IHLE3298

2022

Выпуск 1

Жүйелі түрде дайындалған мақала Қазақстан Республикасы аграрлық секторының ағымдағы жай-күйін оны еңбек ресурстарымен қамтамасыз ету тұрғысынан қарайды. Теориялық және әдіснамалық тұрғыдан алғанда, аграрлық сектордағы еңбек нарығының қазіргі түрлеріне, атап айтқанда, ауыл шаруашылығында еңбек ресурстарын қалыптастыру мен пайдалануға назар аударылады. Ауыл шаруашылығы саласындағы үрдістерді және елдің жұмыс істеуін талдау кезінде аграрлық сектордың еңбек әлеуетін қалыптастыру мен дамытудың қазіргі заманғы ұйымдастырушылық факторлары, сондай-ақ еңбек ресурстарының экономикалық салдары айқындалды. Сондай-ақ, еңбек өнімділігін арттыруға бағытталған экономикалық саясаттың басымдықтары мен мазмұны тұжырымдалған. Ауыл шаруашылығында еңбек ресурстарының тиімділігін қамтамасыз етудегі әлемдік тәжірибе үрдістеріне назар аудара отырып, Қазақстан Республикасына қатысты экономиканың аграрлық секторында еңбек ресурстарын пайдалануды жандандыру тәсілдері әзірленді. Ауыл шаруашылығындағы еңбек процестерін дамытудың жанама құралы ретінде ауыл туризмінің инновациялық жобасын дамыту бойынша кешенді стратегиялық ұсыныстар жасалды. Зерттеу нәтижелері мен әзірленген ғылыми ұсыныстар негізінде ауыл шаруашылығында еңбек ресурстарын пайдаланудың экономикалық тиімділігінің бағалау көрсеткіштері тұжырымдалды.

https://doi.org/10.48081/DJLM3210

2022

Выпуск 1