The article studies the main stages of formation and development of urban agglomerations in Kazakhstan. The general scientific dialectical method of cognition allowed to determine the stages of formation of urban agglomerations in general and the factors affecting their economic development. The system approach allowed to consider urban agglomerations as a set of interconnected and interdependent territories with a certain centre, i.e. as systems. The comparative approach enabled identifying common components of urban agglomerations' development stages. Studies have shown that urban agglomerations are a product of human activity. Urban agglomeration development varies according to the stage of development of a state, territory, national characteristics and other factors. It is a complex process influenced by a variety of factors, including economic, political, social, technological, innovative, cultural, environmental and other factors. Three stages of urban agglomeration development can be distinguished in Kazakhstan. These stages reflect the various regulatory and economic transformations that Kazakhstan's urban agglomerations have undergone.

https://doi.org/10.48081/FRRZ9540

2024

Выпуск 1

Зияткерлік капитал инновациялық қызметті ғылыми-зерттеу жұмыстарының қажетті деңгейімен қамтамасыз ете отырып, оның ресурстық негізі болып табылады, сонымен бірге, ғылыми-зерттеулер мен инновациялар саласын дамыту басқа салалардың дамуына мультипликативті әсер ету арқылы ел экономикасының жалпы өсуіне ықпал етеді. Қазіргі жағдайда мемлекеттің тиімділігі оның ғылыми-инновациялық секторының қызметі және оны басқарудың жаңа парадигмасына көшуге дайындығы және тұтастай алғанда, елдің дамуы үшін қажетті кадрлық, материалдық-техникалық, қаржылық, ұйымдастырушылық, ақпараттық және барлық басқа ресурстардың жиынтығын қамтитын зияткерлік әлеуеттің көрсеткіштерімен айқындалады. Мақалада зияткерлік капиталды бағалау әдістерінің негізгі топтары жүйелендіріліп, зияткерлік капитал құрылымын қалыптастыратын көрсеткіштерді бағалау әдіснамасын жетілдіру мәселелері талданды. Зияткерлік капитал құрылымын нақтылап, бағалау жүргізу үшін бірқатар әдіснамалық модельдер талданып, Қазақстан үшін «National Intellectual Capital Index» (NICI) моделі ең қолайлы деген ұсыныс жасалды. Оған басты себеп ретінде аталмыш үлгінің халықаралық басылымдарда кеңінен қолданылып, дамытылғандығы; үлкен деректер базасының қалыптастырылғандығы және модельдің өзектілігі, бұл модельде «Renewal Capital» (жаңартылатын капитал) көрсеткіші анықталған, оны зияткерлік капиталдың ұдайы өндірілу жүйесін бағалаушы көрсеткіш ретінде ұсынуға болатындығы негізделді.

https://doi.org/10.48081/KETN2980

2024

Выпуск 1

Қаржылық инклюзия экономикалық өсуге, жұмыс орындарын құруға және дамуға ықпал ететін фактор болып табылады. Қаржылық қызметтерге қол жеткізу және оларды пайдалану отбасылар мен шағын бизнес иелеріне табыс табуға, тұрақты емес ақша ағындарын басқаруға, мүмкіндіктерге инвестиция салуға, экономикалық құлдырауға төзімділікті арттыруға және кедейлік жағдайынан шығуға көмектеседі. Цифрландыру өз кезегінде қаржылық процестерді жақсарту және жеңілдету үшін цифрлық технологияларды пайдалануды білдіреді. Цифрландыру жағдайында экономиканың даму үрдісі қаржылық қызметтердің онлайн-платформалар мен мобильді қосымшалар арқылы қол жетімді болуында. Бұл көптеген адамдарға дәстүрлі банктік қызметтерге қол жеткізе алмаса да, қаржылық қызметтерді алуға мүмкіндік береді. Цифрландыру сонымен қатар операцияларды орындауға кететін шығындар мен уақытты азайту арқылы қаржылық қызметтердің тиімділігі мен ыңғайлылығын жақсартады. Мақалада қаржылық инклюзияны дамытудың қазіргі жағдайы қарастырылды. Банк саласындағы цифрлық қаржыландырудың даму жағдайы зерделенді. «Қазақстанның Даму Банкі» АҚ деректері бойынша Қазақстандағы қаржы нарықтарындағы ағымдағы жағдайы талданды. Сондай-ақ, еліміздегі қаржылық инклюзия жағдайы, мүмкіндігі шектеулі жандардың қаржыға қол жеткізуді қамтамасыз ету арқылы бизнестің әртүрлі санаттарына арналған қаржылық қызметтер мен өнімдермен қамтамасыз етуді ынталандыру және дамыту мәселесі ұсынылады.

https://doi.org/10.48081/HAKA9086

2024

Выпуск 1

Бұл зерттеу жасыл облигациялар нарығының ағымдағы жағдайын бағалауға бағытталған. Әдебиеттерді шолу әдісімен жүргізілген зерттеу жасыл облигациялардың қаржылық көрсеткіштерін, нарық көлемін, тұрақтылыққа әсерлерін және реттеуші өзгерістерді қарастырады. Жасыл облигациялардың қаржылық кірістілігі академиялық зерттеулер мен қолданыстағы әдебиеттердегі қаржылық есептер арқылы зерттелді. Бұл ретте нарықтағы жалпы жағдай мен өсу тенденцияларын анықтау үшін жүргізілген зерттеулердің қысқаша мазмұны берілген. Жасыл облигациялардың экологиялық және әлеуметтік тұрақтылық мақсаттарына қосқан үлесі де ерекше назар аударатын сала болды. Осы тұрғыда жасыл облигациялардың тұрақтылыққа әсері әдебиеттегі қолда бар ақпарат негізінде талқыланады. Сонымен қатар, жасыл облигациялар нарығының дамуына нормативтік база мен стандарттардағы өзгерістердің әсерін түсіну үшін әдебиеттерге шолу жасалды. Мұндай әдебиеттік шолулар жасыл облигациялар нарығының экологиялық және қаржылық әсерін бағалауда, осы саладағы болашақ оқиғаларды түсінуде және тұрақты инвестицияларды ынталандыруға үлес қосуда маңызды рөл атқарады деп айтуға болады. Ағымдағы жағдайда, жасыл облигациялардың эмиссиясының көлемін және халықаралық ауқымдағы қаржыландырудың маңыздылығын ескере отырып, тұрақтылық облигациялары аясындағы жасыл облигациялар нарығы маңызды функцияны орындауды жалғастырады және болашақта одан әрі өседі деп күтілуде.

https://doi.org/10.48081/MZLB3573

2024

Выпуск 1

Ziel der Studie ist es, die Probleme und Perspektiven der Anwerbung und der effektiven Nutzung ausländischer Investitionen in Kasachstan auf der Grundlage der Untersuchung und Analyse der ausländischen Erfahrungen zu ermitteln. Der Artikel definiert die theoretischen Grundlagen der Effizienz ausländischer Investitionen, betrachtet die Theorien transnationaler Unternehmen (TNU) und ausländischer Direktinvestitionen (ADI), zeigt das Wesen der Bewertung der Effektivität ausländischer Investitionen auf, untersucht die weltweiten Erfahrungen mit der Anwerbung und effektiven Nutzung ausländischer Investitionen am Beispiel vieler Länder. Es wird die Notwendigkeit und Zweckmäßigkeit der weiteren Anwerbung und effektiven Nutzung ausländischer Investitionen in Kasachstan begründet. Es wird der gegenwärtige Stand der Anwerbung ausländischer Investitionen in der Republik Kasachstan mit der Identifizierung der bestehenden Probleme analysiert. Es werden die Hauptrichtungen der weiteren Anwerbung und effektiven Nutzung von ausländischen Investitionen in Kasachstan bestimmt. Es werden konkrete Maßnahmen zur Aktivierung und weiteren Anwerbung und effektiven Nutzung ausländischer Investitionen in der Republik angeboten. Schlussfolgerungen - als Ergebnis der Studie und der durchgeführten Analyse des aktuellen Standes der Anwerbung ausländischer Investitionen in der Republik Kasachstan wurden Probleme identifiziert und konkrete Vorschläge zu weiteren Anwerbung und effektiven Nutzung ausländischer Investitionen in unserem Land entwickelt.

https://doi.org/10.48081/FFED1891

2024

Выпуск 1

В статье описывается, как индустрия туризма становится одним из ключевых аспектов экономики при эффективном ее использовании. Более того, продается услуга, продукт который нельзя привезти клиенту, поэтому туристические направления более пропагандируется для посещения этих мест туристами. Для этого необходимо правильно рекламировать и продвигать направление с его гостеприимством, достопримечательностями и природными характеристиками для привлечения большего числа посетителей. Таким образом, целью данной статьи является теоретический обзор литературы, экономического значения индустрии туризма, маркетинга и продвижения мест назначения. Благодаря данной информации выявляются факторы, влияющие на выбор туристами места назначения. Так, целью данной статьи является обзор литературы по индустрии туризма, имеющей отношение к экономическим аспектам индустрии туризма, туристическому маркетингу в целом и детерминантам выбора туристами места назначения в частности, а также изучение предпочтений казахстанских туристов в отношении Турецкой Республики. Исследование посвящено в первую очередь казахстанским туристам, поскольку литература и исследования о выборе места назначения казахстанскими туристами недостаточны. Другой целью данного исследования является поиск туристических предпочтений казахстанских туристов, которые практически не изучались.

https://doi.org/10.48081/AEEU7509

2023

Выпуск 4

Данная статья представляет собой обзор и анализ эволюции финансовых моделей, рассматривая их историческую значимость в определенные периоды времени, развитие, цели и области применения. Исследуется значимость финансовых моделей в различных областях, от академической до практической области в современной финансовой практике их влияние на принятие стратегических и инвестиционных решений. В статье приводятся теоретические аспекты финансовых моделей, включающие такие этапы: обоснования актуальности темы и исследовательский контекст, понятие и роль финансовых моделей в финансовом анализе и принятии решений, классификация финансовых моделей: статистические, математические, стохастические; примеры популярных финансовых моделей и их применений, сравнительный анализ подходов и областей применения разных классов моделей. В статье также проводится сравнительный анализ различных видов финансовых моделей, выявляя их преимущества и ограничения. Особое внимание уделяется моделям оценки риска, бюджетирования, оценки стоимости активов и опционов, а также их роль в современном управлении портфелем и прогнозировании экономических трендов. Настоящая статья предоставляет читателям глубокое понимание финансовых моделей и их роли в современной финансовой индустрии. Это позволяет наглядно убедиться в важности исследования такой сложной и значимой системы управления финансовыми решениями на современной экономической арене.

https://doi.org/10.48081/LEJK3854

2023

Выпуск 4

The article is devoted to social entrepreneurship, which in turn is an integral part of the modern economy, contributing to the solution of social and environmental problems. The importance lies in the fact that social entrepreneurship combines a business approach with a social mission, contributing to the creation of a sustainable society. The purpose of this article is to consider the need for social entrepreneurship and its important role in the modern world. To consider the formation and propose measures for the development of social entrepreneurship. To study the criteria and principles of the development of social entrepreneurship. To analyze the development of social entrepreneurship in Kazakhstan. According to statistical materials for the period 2022-2023, such a short period of data is explained by the recent inclusion of data on social entrepreneurship in the unified register of the Ministry of National Economy of the Republic of Kazakhstan, which only determines the relevance of the direction under consideration. The article analyzes the current state of social entrepreneurship development in the Republic of Kazakhstan. The results of the study allow us to conclude which of these aspects affect the effective development of social entrepreneurship. The relevance of the research lies in the fact that social entrepreneurship is an important area in the modern economy, in turn, combines a business approach with social responsibility. This type of entrepreneurship is focused on solving social and environmental problems and strives for sustainable development of society. Keywords: Subjects of social entrepreneurship, mission, project, sustainability, concept, social value, disabled people, invataxi.

https://doi.org/10.48081/YPYS3679

2023

Выпуск 4

Мақалада Қазақстан Республикасының ипотекалық несиелендіру нарығы және оның даму перспективасы, еліміздегі ипотекалық несиелендіру нарығының бағдарламалары мен статистикалық мәліметтері қарастырылған. Ипотекалық несиелендірудің дамуы елдің экономикасы мен әлеуметтік саласына айтарлықтай әсер етеді, мемлекет үшін ипотека – бұл халықты тұрғын үймен қамтамасыз етудің ыңғайлы және қарапайым тәсілі болса, қаржы институттары үшін – бұл қаражатты тиімді пайдалану, ал құрылыс компаниялары үшін – байыту тәсілі болып табылады. Қазiргi кезде Қазақстанда ипотекалық несие беру жүйесiн қалыптастыру және дамыту арнайы мамандандырылған мекемелер жүйесiн құрумен тiкелей байланысты. Ипотекалық жүйенің қалыптасуы үшiн кез келген мемлекетте оның инфрақұрылымының қалыптасуы алғы шарт болып саналады. Сонымен қатар еліміздегі ипотекалық несиелендіру бойынша қойылатын талаптардың 2023 жылғы мәліметтеріне талдау жасалынды. Қазақстан бойынша ипотекалық несие беру нарығы мемлекеттік қаржыландыруға толық тәуелді. 2022 жылы берілген қарыздардың 90 пайызы мемлекеттік бағдарламаға тиесілі екендігі зерттелді. Жеңілдікті бағдарламаларды іске қосумен және БЖЗҚ-нан қаражат алу мүмкіндігімен тұрғын үй бағасының өсуі азаматтардың нақты кірістерінен айтарлықтай ауытқып кетті. Сондай-ақ, тұрғын үй бағасының оны салу шығындарына қатынасы өсуде. Тұрғын үй бағасы құрылыстың өзіндік құнынан 3 есе жоғары, ал бұл көрсеткіш 2016 жылы тек 2 есе жоғары болған еді, өзгеру серпіні айқындалды. Жалпы елімізде ипотекалық бағдарламалардың саны аз емес. Дегенмен олардың көпшілігі, яғни тиімді шарттары бар бағдарламалар белгілі бір әлеуметтік топқа арналған. Сондықтан да баспана қолжетімді болуы үшін аз пайызбен ипотека бағдарламалары керек. Қазақстан ипотекалық несиелендіру нарығының негізгі мәселелері мен оның шешу жолдарына, күшті жақтары мен әлсіз тұстарына, мүмкіндіктері мен қауіп қатерлеріне сипаттама беріліп, SWOT талдау жасалды.

https://doi.org/10.48081/HDDX6508

2023

Выпуск 4

В статье исследуются современные тренды в области финансов и влияние финтех-технологий на финансовый сектор. Исследование проводится через рассмотрение различных этапов развития финтеха, объектов внедрения технологических инноваций и их характеристик. Первый этап анализа касается эволюции финтеха, начиная с его зарождения и последующего развития. Описываются ключевые моменты и периоды, определяющие трансформацию финансового сектора под воздействием инновационных технологий. Далее статья фокусируется на объектах внедрения финтех-инноваций в финансовом секторе. В основном фокусе исследования находятся такие элементы, как цифровые платформы, блокчейн-технологии, искусственный интеллект, аналитика данных, и мобильные финансовые приложения. Каждый объект рассматривается с точки зрения его роли, влияния и преимуществ, а также особенностей внедрения. Следующим шагом исследования является выделение признаков внедрения финтех-технологий в финансовом секторе. В анализе рассматриваются изменения в бизнес-моделях, повышение эффективности операций, улучшение клиентского опыта и обеспечение безопасности финансовых транзакций. Каждый признак рассматривается в контексте своего влияния на структуру и функционирование финансовой системы. В заключение статьи делаются выводы на основе проведенного исследования. Авторы подводят итоги воздействия финтех-технологий на финансовый сектор, выявляют основные тенденции развития и предлагают рекомендации для бизнеса и регулирующих органов в условиях быстрого технологического развития.

https://doi.org/10.48081/SAQQ1822

2023

Выпуск 4